CFD và forex là các công cụ phức tạp, có rủi ro cao bị mất tiền nhanh chóng do đòn bẩy. Công bố rủi ro

Mô hình vai đầu vai (head and shoulders)

Trang này giải thích cấu trúc mô hình vai đầu vai, quy tắc nhận diện, cách đo mục tiêu theo quy ước và những trường hợp mô hình thất bại.

Ban biên tập Extrade Vietnam ·

Trong trang này
  1. Vai đầu vai là gì
  2. Cấu trúc mô hình
  3. Biểu đồ minh họa
  4. Quy tắc nhận diện
  5. Phá vỡ và hồi lại đường cổ
  6. Phương pháp đo mục tiêu (quy ước, không phải dự báo)
  7. Điểm vô hiệu
  8. Phá vỡ giả và các kiểu thất bại
  9. Cách giao dịch vai đầu vai: khung kế hoạch
  10. Mô hình liên quan
  11. Câu hỏi thường gặp

Vai đầu vai là gì

Mô hình vai đầu vai (tiếng Anh: head and shoulders) là mô hình giá trong phân tích kỹ thuật. Mô hình gồm các đỉnh liên tiếp: đỉnh giữa (đầu) cao hơn đỉnh bên trái và đỉnh bên phải (vai). Mô hình thường được xem là dấu hiệu xu hướng tăng có thể đang yếu đi và đảo chiều.

Mô hình chỉ được coi là hoàn thành khi giá đóng cửa xuyên qua đường cổ (neckline). Trước thời điểm đó, cấu trúc này chỉ là ứng viên, chưa phải mô hình.

Phiên bản đảo ngược, hình thành ở cuối xu hướng giảm, được trình bày ở trang vai đầu vai ngược.

đường viền cổchiều caomục tiêu đo lườngbreakoutvai tráiđầuvai phải
Vai đầu vai: mục tiêu đo lường cổ điển là chiều cao của mô hình chiếu từ điểm breakout. Đây chỉ là mức tham chiếu, không phải dự báo; nhiều mô hình thất bại. Ví dụ minh họa: số liệu tự đặt ra để học, không phải giá thực hay điều kiện của sàn.

Cấu trúc mô hình

Biểu đồ minh họa

Biểu đồ dưới đây được vẽ tay để minh họa cấu trúc, không dựa trên giá thực tế của sản phẩm nào.

Quy tắc nhận diện

  1. Có xu hướng tăng trước khi mô hình hình thành.
  2. Đầu cao hơn rõ rệt so với vai trái và vai phải.
  3. Các vai có độ cao và độ rộng tương đối cân xứng. Không cần giống hệt, nhưng mô hình lệch quá nhiều thì độ tin cậy giảm.
  4. Vai phải không vượt qua đỉnh của đầu.
  5. Đường cổ được vẽ qua các đáy điều chỉnh, không vẽ tùy ý để "ép" mô hình khớp.
  6. Xác nhận bằng giá đóng cửa của nến dưới đường cổ, không chỉ bằng bóng nến chạm qua.
  7. Mô hình trên khung thời gian lớn (khung ngày, khung tuần) thường được chú ý hơn mô hình trên khung nhỏ, nơi nhiễu nhiều hơn.

Về cách đọc thân nến và bóng nến, xem mô hình nến Nhật.

Phá vỡ và hồi lại đường cổ

Sau khi giá đóng cửa dưới đường cổ, giá thường có hai kịch bản: tiếp tục đi xa khỏi đường cổ, hoặc hồi lên chạm lại đường cổ từ phía dưới (retest). Khi retest xảy ra, đường cổ đóng vai trò kháng cự.

Retest không phải lúc nào cũng xuất hiện. Có khi giá hồi lên và quay lại hẳn trên đường cổ, tức mô hình thất bại.

Phương pháp đo mục tiêu (quy ước, không phải dự báo)

Phương pháp đo cổ điển (measured move) là quy ước mà nhiều trader dùng để ước tính vùng tham chiếu:

  1. Đo khoảng cách theo chiều dọc từ đỉnh của đầu xuống đường cổ, tại vị trí ngay dưới đầu.
  2. Từ điểm giá phá đường cổ, chiếu khoảng cách đó xuống dưới.

Vùng thu được chỉ là cách quy ước để so sánh với các vùng hỗ trợ khác và để tính tỷ lệ rủi ro trên lợi nhuận kỳ vọng. Giá có thể dừng sớm hơn rất nhiều, đi xa hơn, hoặc không bao giờ đến đó. Không có tỷ lệ thành công cố định nào cho phương pháp này.

Nếu đường cổ dốc, khoảng cách được đo theo chiều dọc từ đầu xuống đường cổ, không đo đến đáy thấp nhất.

Điểm vô hiệu

Điểm vô hiệu là mức giá mà khi bị vượt qua thì cách đọc mô hình không còn đúng:

Nhiều trader đặt mức dừng lỗ (stop-loss) quanh đỉnh vai phải hoặc trên đường cổ cộng thêm khoảng đệm. Khoảng cách này quyết định khối lượng lệnh hợp lý; xem quản lý rủi ro và công cụ tính toán.

Phá vỡ giả và các kiểu thất bại

Giao dịch CFD và forex có đòn bẩy có thể làm mất tiền rất nhanh, kể cả khi mô hình trông rõ ràng. Không mô hình nào loại bỏ được rủi ro này.

Cách giao dịch vai đầu vai: khung kế hoạch

Phần này mô tả cách trader thường cấu trúc kế hoạch quanh mô hình, không phải tín hiệu giao dịch:

  1. Xác định xu hướng trước đó và khung thời gian.
  2. Vẽ đường cổ qua các đáy điều chỉnh trước khi giá đến gần, để tránh vẽ theo cảm tính.
  3. Quyết định trước tiêu chí xác nhận: nến đóng cửa dưới đường cổ, hay chờ retest.
  4. Xác định điểm vô hiệu và mức dừng lỗ trước khi vào lệnh.
  5. Tính khối lượng lệnh sao cho khoản lỗ nếu chạm dừng lỗ nằm trong giới hạn rủi ro đã đặt.
  6. Dùng vùng đo theo quy ước chỉ làm tham chiếu, đối chiếu với hỗ trợ có sẵn trên biểu đồ.
  7. Ghi nhật ký kết quả để đánh giá cách mình đọc mô hình. Có thể luyện vẽ và đánh dấu trên tài khoản demo trước.

Kỷ luật khi mô hình thất bại liên quan nhiều đến tâm lý giao dịch.

Mô hình liên quan

Câu hỏi thường gặp

Vai đầu vai có luôn báo hiệu đảo chiều không?

Không. Mô hình chỉ phản ánh xu hướng tăng đang yếu đi. Nhiều mô hình phá đường cổ rồi thất bại, giá quay lại xu hướng cũ.

Khi nào mô hình được xác nhận?

Theo cách đọc cổ điển, khi giá đóng cửa dưới đường cổ. Trước đó chỉ là cấu trúc đang hình thành.

Đường cổ dốc có dùng được không?

Có. Đường cổ dốc lên hoặc dốc xuống đều được dùng, miễn là vẽ qua các đáy điều chỉnh thực tế. Khi đo mục tiêu, đo theo chiều dọc từ đầu xuống đường cổ.

Vùng mục tiêu đo được có chắc chắn đạt không?

Không. Đây là quy ước tham chiếu, không phải dự báo. Giá có thể dừng sớm, đi xa hơn hoặc đảo chiều.

Mô hình vai đầu vai dùng được cho vàng, chỉ số, cặp tiền không?

Mô hình có thể xuất hiện trên biểu đồ của nhiều sản phẩm như cặp tiền tệ, vàng hay chỉ số chứng khoán. Quy tắc nhận diện giống nhau, nhưng mức biến động và chi phí giao dịch khác nhau.

Trang liên quan