Bollinger Bands là gì
Bollinger Bands (dải Bollinger) là chỉ báo kỹ thuật gồm đường trung bình động ở giữa và các dải bao phía trên, phía dưới. Khoảng cách từ đường giữa đến các dải được tính bằng độ lệch chuẩn, tức thước đo mức giá dao động quanh giá trị trung bình.
Hình dung đơn giản:
- Khi giá dao động mạnh, các dải nới rộng ra.
- Khi giá đi ngang, biên độ nhỏ, các dải co hẹp lại.
- Đường giữa cho biết giá đang ở trên hay dưới mức trung bình gần đây.
Vì vậy chỉ báo Bollinger Bands chủ yếu mô tả biến động. Nó không cho biết giá sẽ đi lên hay đi xuống.
Sẵn sàng thử trên tài khoản thật hoặc demo?
Liên kết đối tác · giao dịch có rủi ro thua lỗ cao
Công thức và cài đặt mặc định
Gọi N là số nến dùng để tính, k là hệ số độ lệch chuẩn:
| Thành phần | Cách tính |
|---|---|
| Đường giữa | SMA của giá đóng cửa trong N nến (xem đường SMA) |
| Dải trên | Đường giữa + k × độ lệch chuẩn của N nến đó |
| Dải dưới | Đường giữa − k × độ lệch chuẩn của N nến đó |
Độ lệch chuẩn được giải thích chi tiết tại trang độ lệch chuẩn.
Trader có kinh nghiệm thường dùng thêm hai chỉ số phụ suy ra từ các dải:
- Bandwidth = (dải trên − dải dưới) / đường giữa. Bandwidth đo độ rộng tương đối của dải, giúp so sánh mức co hẹp qua thời gian.
- %B = (giá − dải dưới) / (dải trên − dải dưới). %B cho biết giá nằm ở đâu bên trong dải.
MT4 và MT5 có sẵn giá trị mặc định cho N và k trong cửa sổ cài đặt. Hãy xem trực tiếp trong ô Period và Deviations khi thêm chỉ báo.
Cách thêm Bollinger Bands vào MT4/MT5
Cách làm chung trong MetaTrader:
- Mở biểu đồ của mã cần xem.
- Vào menu Insert → Indicators → Trend → Bollinger Bands. Bạn cũng có thể kéo chỉ báo từ cửa sổ Navigator vào biểu đồ.
- Trong tab Parameters, chỉnh Period (N), Deviations (k), Shift và Apply to (loại giá dùng để tính).
- Chỉnh màu, độ dày đường trong tab Style, sau đó bấm OK.
Thông tin về nền tảng có tại MetaTrader 4 và MetaTrader 5. Để thử cài đặt mà không dùng tiền thật, có thể dùng tài khoản demo.
Biểu đồ minh họa
Biểu đồ dưới đây là hình vẽ minh họa, không phải giá thật:
- Đoạn A: giá dao động mạnh nên dải rộng.
- Đoạn B: các dải co sát nhau, gọi là squeeze. Đây là giai đoạn biến động thấp.
- Đoạn C: giá thoát khỏi vùng hẹp, các dải mở rộng. Giá đóng cửa liên tục sát dải trên, gọi là band walk.
Cách đọc Bollinger Bands
Squeeze
Squeeze là lúc bandwidth xuống thấp so với chính nó trong quá khứ. Biến động thấp thường không kéo dài mãi, nên squeeze thường được dùng để nhận biết khả năng biến động tăng trở lại. Squeeze không cho biết hướng. Hướng phải xác định bằng công cụ khác, ví dụ cấu trúc thị trường hoặc breakout và false breakout.
Band walk
Trong xu hướng mạnh, giá có thể bám dải trên hoặc dải dưới qua nhiều nến liên tiếp. Chạm dải vì thế không có nghĩa là giá "phải quay lại". Đây là lỗi phổ biến nhất của người mới.
Đường giữa
Trong xu hướng, đường giữa đôi khi đóng vai trò vùng giá quay về khi điều chỉnh, tương tự MA hỗ trợ kháng cự động. Khi giá cắt qua lại đường giữa liên tục, thị trường thường đang đi ngang.
Chạm dải trong thị trường đi ngang
Trong vùng sideway rõ ràng, giá có xu hướng dao động giữa các dải. Một số trader kết hợp với RSI hoặc khái niệm quá mua quá bán. Cách này chỉ hợp khi đã xác nhận thị trường không có xu hướng, chẳng hạn bằng ADX.
Chọn tham số: góc nhìn cho trader có kinh nghiệm
- N nhỏ hơn: dải phản ứng nhanh, nhiễu nhiều hơn. N lớn hơn: dải mượt, trễ hơn.
- k nhỏ hơn: giá chạm dải thường xuyên hơn. k lớn hơn: giá ít chạm dải hơn, mỗi lần chạm mang tính "cực đoan" hơn.
- Khi đổi N, nhiều người chỉnh k theo để độ rộng dải không thay đổi quá nhiều. Hãy kiểm tra lại trên dữ liệu lịch sử thay vì đoán.
- Apply to: dùng giá đóng cửa là phổ biến. Typical price làm dải ít bị ảnh hưởng bởi râu nến.
- Khung thời gian: cùng tham số cho kết quả rất khác nhau trên các khung. Xem phân tích đa khung thời gian.
Khi nào Bollinger Bands dễ gây hiểu sai
- Tin tức mạnh: giá giật vượt dải, sau đó dải mới nở ra. Dải chỉ phản ánh biến động đã xảy ra, không báo trước.
- Gap đầu tuần, phiên thanh khoản thấp: độ lệch chuẩn bị méo, dải rộng bất thường trong N nến tiếp theo.
- Giả định phân phối chuẩn: giá thị trường có nhiều biến động cực đoan hơn mô hình thống kê. Vì vậy "giá thường nằm trong dải" không phải là quy luật.
- Squeeze giả: dải co hẹp, giá thoát ra theo hướng này rồi đảo ngược nhanh.
- Đường giữa dùng SMA: đường giữa luôn trễ so với giá, đặc biệt khi N lớn. Xem thêm chỉ báo sớm và chỉ báo trễ.
- So sánh giữa các nền tảng: cách tính độ lệch chuẩn và nguồn dữ liệu giá có thể khác nhau, nên giá trị dải có thể lệch nhẹ.
Giao dịch CFD và forex có đòn bẩy có thể làm mất tiền rất nhanh. Không chỉ báo nào loại bỏ được rủi ro này. Hãy đọc quản lý rủi ro trước khi dùng bất kỳ cách đọc nào ở trên với tiền thật.
So sánh với các kênh khác
| Chỉ báo | Độ rộng kênh dựa trên |
|---|---|
| Bollinger Bands | Độ lệch chuẩn quanh SMA |
| Kênh Keltner | ATR quanh EMA |
| Envelopes | Tỷ lệ cố định quanh MA |
| Kênh Donchian | Đỉnh và đáy cao nhất, thấp nhất trong N nến |
Kỹ thuật "TTM squeeze" dựa trên việc so sánh Bollinger Bands với kênh Keltner: dải Bollinger nằm gọn bên trong kênh Keltner được xem là biến động rất thấp.
Câu hỏi thường gặp
Bollinger Bands là gì nói ngắn gọn?
Đó là đường trung bình động kèm các dải trên, dưới cách đường giữa theo độ lệch chuẩn. Chỉ báo này dùng để đo biến động của giá.
Giá chạm dải trên có phải là tín hiệu bán?
Không. Trong xu hướng mạnh, giá có thể bám dải trên trong thời gian dài (band walk). Chạm dải chỉ cho biết giá đang ở vùng cao so với biến động gần đây.
Squeeze cho biết giá sẽ đi hướng nào?
Không. Squeeze chỉ cho thấy biến động đang thấp. Hướng phá vỡ cần được xác nhận bằng công cụ khác.
Có nên đổi tham số mặc định không?
Tùy khung thời gian và mã giao dịch. Nếu đổi, hãy kiểm tra trên dữ liệu lịch sử và tài khoản demo, đồng thời hiểu rằng kết quả trong quá khứ không bảo đảm kết quả sau này.
Bollinger Bands có repaint không?
Trên nến đang chạy, giá trị dải thay đổi theo giá. Khi nến đã đóng, giá trị dải không đổi nữa. Xem thêm indicator repaint.