Vì sao trang này không ghi con số cụ thể
Quy mô lô, bước giá và biên độ dao động giá do từng sở giao dịch quy định trong quy chế giao dịch. Các con số này đã thay đổi qua nhiều lần sửa quy chế, ví dụ khi hệ thống giao dịch mới được đưa vào vận hành. Chúng tôi chỉ giải thích cách các quy tắc vận hành. Mức áp dụng hiện tại bạn nên xem trực tiếp tại nguồn chính thức (xem phần cuối trang).
Nếu bạn mới bắt đầu, hãy đọc trước kiến thức chứng khoán Việt Nam và VN30, HNX, UPCoM.
Sẵn sàng thử trên tài khoản thật hoặc demo?
Liên kết đối tác · giao dịch có rủi ro thua lỗ cao
Lô chẵn và lô lẻ
Lô là đơn vị khối lượng chuẩn khi đặt lệnh cổ phiếu, chứng chỉ quỹ hoặc chứng quyền trên sàn.
- Lô chẵn: khối lượng bằng một lô hoặc bội số của lô. Lệnh lô chẵn được khớp trong các phiên khớp lệnh thông thường, gồm khớp định kỳ và khớp liên tục.
- Lô lẻ: khối lượng nhỏ hơn một lô. Cổ phiếu lô lẻ thường phát sinh từ cổ tức bằng cổ phiếu, quyền mua hoặc chia tách. Lô lẻ được giao dịch theo cơ chế riêng do từng sở quy định. Giá khớp lô lẻ có thể thấp hơn giá lô chẵn vì thanh khoản kém hơn.
- Giao dịch thỏa thuận: dùng cho khối lượng lớn, bên mua và bên bán tự thỏa thuận rồi báo lên hệ thống. Ngưỡng khối lượng và khung giá của giao dịch thỏa thuận cũng nằm trong quy chế.
Người giao dịch lâu năm nên lưu ý: nếu lệnh có khối lượng không phải bội số của lô, hệ thống có thể từ chối lệnh hoặc buộc bạn tách thành phần chẵn và phần lẻ. Cách xử lý cụ thể tùy công ty chứng khoán, nên kiểm tra trên phần mềm giao dịch của bạn.
Cần phân biệt với "lot" trong forex và CFD. Đó là một khái niệm khác, xem thuật ngữ tài chính.
Bước giá chứng khoán
Bước giá là mức chênh lệch nhỏ nhất giữa hai mức giá đặt lệnh liền kề. Giá đặt lệnh phải là bội số của bước giá, nếu không lệnh sẽ bị từ chối.
Những điểm cần biết:
- Bước giá có thể khác nhau giữa các sở.
- Trên một số sở, bước giá thay đổi theo vùng giá: cổ phiếu giá cao có bước giá lớn hơn cổ phiếu giá thấp.
- Chứng chỉ quỹ ETF, chứng quyền và trái phiếu có bước giá riêng. Xem ETF và chứng chỉ quỹ và VN30 và chứng quyền.
Với cổ phiếu giá thấp, một bước giá chiếm tỷ lệ lớn so với giá. Khi đó chi phí trượt giá giữa giá mua và giá bán đáng kể hơn.
Biên độ giá cổ phiếu
Biên độ dao động giá là mức tăng hoặc giảm tối đa của giá trong một phiên so với giá tham chiếu. Từ biên độ, hệ thống tính ra:
- Giá trần = giá tham chiếu × (1 + biên độ), làm tròn theo bước giá.
- Giá sàn = giá tham chiếu × (1 − biên độ), làm tròn theo bước giá.
Lệnh đặt ngoài khoảng sàn–trần không hợp lệ.
Giá tham chiếu được xác định thế nào
- Trên HOSE và HNX, giá tham chiếu thường là giá đóng cửa của phiên liền trước.
- Trên UPCoM, giá tham chiếu thường là giá bình quân gia quyền của phiên liền trước.
- Vào ngày giao dịch không hưởng quyền (cổ tức, quyền mua, chia tách), giá tham chiếu được điều chỉnh theo công thức trong quy chế.
Các mức biên độ khác nhau giữa ba sàn
Câu hỏi "biên độ 7% 10% 15% là của sàn nào" rất phổ biến. Nguyên tắc chung là HOSE có biên độ hẹp nhất, HNX rộng hơn, UPCoM rộng nhất. Mức cụ thể hiện hành cần đối chiếu với quy chế của từng sở.
| Yếu tố | HOSE | HNX | UPCoM |
|---|---|---|---|
| Độ rộng biên độ (so sánh) | Hẹp nhất | Trung bình | Rộng nhất |
| Cơ sở giá tham chiếu | Giá đóng cửa phiên trước | Giá đóng cửa phiên trước | Giá bình quân phiên trước |
| Nguồn kiểm tra | Quy chế giao dịch HOSE | Quy chế giao dịch HNX | Quy chế giao dịch HNX (UPCoM do HNX vận hành) |
Trường hợp đặc biệt
- Ngày giao dịch đầu tiên của cổ phiếu mới niêm yết hoặc mới đăng ký giao dịch thường được áp dụng biên độ riêng, rộng hơn.
- Cổ phiếu giao dịch trở lại sau thời gian bị tạm ngừng dài cũng có thể có biên độ riêng.
- Sở giao dịch có thể điều chỉnh biên độ trong tình huống thị trường bất thường, theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền.
Ý nghĩa với người giao dịch
Biên độ giới hạn biến động trong một phiên, nhưng không giới hạn mức lỗ tổng cộng. Khi cổ phiếu giảm sàn nhiều phiên liên tiếp với dư bán lớn, bạn có thể không bán được ở bất kỳ mức giá nào. Nếu dùng margin chứng khoán, khoản vay làm lỗ tăng nhanh. Công ty chứng khoán có thể bán giải chấp khi tỷ lệ ký quỹ xuống thấp. Giao dịch có đòn bẩy có thể mất tiền rất nhanh. Xem thêm quản lý rủi ro.
Lô, bước giá và biên độ cũng ảnh hưởng đến cách đặt lệnh trong từng phiên. Xem giờ giao dịch và chu kỳ thanh toán.
Kiểm tra quy định hiện hành ở đâu
- HOSE (Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM): quy chế giao dịch và các thông báo sửa đổi trên website chính thức của sở.
- HNX (Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội): quy chế cho sàn HNX và UPCoM.
- Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (SSC): văn bản pháp luật và quyết định quản lý thị trường.
- VSDC (Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán): quy định về lưu ký, bù trừ, thanh toán và xử lý quyền.
- Công ty chứng khoán của bạn: phần mềm giao dịch hiển thị giá trần, giá sàn và giá tham chiếu của từng mã mỗi phiên.
Khi đọc văn bản, hãy xem ngày ban hành và ngày hiệu lực, và kiểm tra xem văn bản đã bị thay thế chưa. Nếu chưa có tài khoản, xem mở tài khoản chứng khoán.
Câu hỏi thường gặp
Lô lẻ có bán được không?
Có. Lô lẻ được giao dịch theo cơ chế riêng của từng sở, thường kém thanh khoản hơn lô chẵn. Hãy kiểm tra cách đặt lệnh lô lẻ trên phần mềm của công ty chứng khoán.
Vì sao lệnh của tôi bị từ chối dù giá nằm trong khoảng sàn–trần?
Lý do thường gặp là giá không phải bội số của bước giá, hoặc khối lượng không phù hợp với quy định về lô.
Giá trần, giá sàn có thay đổi trong phiên không?
Không. Giá trần và giá sàn được xác định trước phiên, dựa trên giá tham chiếu và biên độ.
Biên độ có bảo vệ tôi khỏi thua lỗ không?
Không. Biên độ chỉ giới hạn mức biến động mỗi phiên. Giá có thể giảm qua nhiều phiên liên tiếp, và lệnh bán có thể không khớp khi dư bán giá sàn lớn.
Thuế khi bán cổ phiếu tính thế nào?
Xem trang thuế chứng khoán.