Tapering là gì
Tapering (thu hẹp QE) là việc ngân hàng trung ương giảm dần tốc độ mua tài sản trong chương trình nới lỏng định lượng, nhưng vẫn tiếp tục mua.
QE (quantitative easing, nới lỏng định lượng) là chương trình ngân hàng trung ương mua trái phiếu chính phủ và một số tài sản khác để bơm tiền vào hệ thống và giữ lãi suất dài hạn ở mức thấp.
Tapering không làm bảng cân đối của ngân hàng trung ương nhỏ lại. Bảng cân đối vẫn tăng, chỉ tăng chậm hơn. Đây là điểm người mới hay nhầm.
- Ngân hàng trung ương mua trái phiếu chính phủ bằng tiền mới tạo ra (QE).
- Lợi suất trái phiếu giảm và lượng tiền trong hệ thống tăng lên.
- Nắm giữ đồng tiền này sinh lời thấp hơn trước.
- Đồng tiền có xu hướng yếu đi; kết thúc QE (thu hẹp QE, tapering) thường tác động ngược lại.
Sẵn sàng thử trên tài khoản thật hoặc demo?
Liên kết đối tác · giao dịch có rủi ro thua lỗ cao
Định nghĩa chính xác và các trường hợp biên
Về mặt kỹ thuật, tapering là việc giảm lượng mua ròng mới theo từng kỳ. Cần tách tapering khỏi các bước khác:
| Bước | Lượng mua mới | Bảng cân đối |
|---|---|---|
| QE đầy đủ | Giữ nguyên ở mức cao | Tăng nhanh |
| Tapering | Giảm dần | Vẫn tăng, chậm hơn |
| Tái đầu tư | Chỉ mua lại phần trái phiếu đáo hạn | Gần như đứng yên |
| QT (thắt chặt định lượng) | Không tái đầu tư hết | Thu hẹp |
Các trường hợp biên:
- Tapering khác tăng lãi suất. Tapering điều chỉnh lượng mua tài sản; lãi suất điều hành là công cụ riêng. Ngân hàng trung ương có thể kết thúc tapering trước rồi mới tăng lãi suất, nhưng thứ tự này không bắt buộc.
- Tapering có thể dừng hoặc đảo chiều nếu điều kiện kinh tế xấu đi.
- Taper tantrum là phản ứng mạnh của thị trường, thường là lợi suất trái phiếu tăng vọt, khi nhà đầu tư bất ngờ trước tín hiệu thu hẹp QE.
Ví dụ giả định
Giả sử ngân hàng trung ương của quốc gia A đang mua trái phiếu với một lượng cố định mỗi tháng. Họ thông báo từ tháng tới sẽ cắt bớt một phần cố định mỗi tháng cho đến khi lượng mua mới về không.
Trong suốt giai đoạn đó, ngân hàng vẫn mua thêm trái phiếu, nên tổng tài sản vẫn tăng. Khi lượng mua mới về không, tapering kết thúc. Nếu sau đó họ ngừng tái đầu tư trái phiếu đáo hạn, giai đoạn QT bắt đầu.
Tapering ảnh hưởng thị trường thế nào
Đây là các cơ chế thường được nhắc tới, không phải dự báo:
- Trái phiếu: bên mua lớn giảm mua, lợi suất dài hạn có thể tăng. Xem duration trái phiếu để hiểu vì sao trái phiếu kỳ hạn dài nhạy hơn.
- Tiền tệ: kỳ vọng chính sách thắt chặt hơn có thể hỗ trợ đồng tiền của nước đó, ví dụ USD khi có tin Fed tapering. Xem cặp tiền tệ và lý thuyết Dollar Smile.
- Thị trường mới nổi: dòng vốn có thể rút ra khỏi thị trường mới nổi.
- Cổ phiếu, vàng: chi phí vốn cao hơn có thể gây áp lực lên chỉ số chứng khoán và vàng.
Thị trường thường phản ứng từ khi có tín hiệu, trước khi tapering thực sự bắt đầu (xem mua tin đồn, bán sự thật). Giá có thể biến động mạnh quanh các thông báo này. Giao dịch CFD và forex có đòn bẩy có thể khiến bạn mất tiền rất nhanh; xem quản lý rủi ro.
Thuật ngữ xuất hiện ở đâu
- Thông cáo và biên bản họp chính sách của ngân hàng trung ương, nhất là Fed.
- Lịch kinh tế trên nền tảng giao dịch và tin tức tài chính, kèm các cụm như "giảm tốc độ mua tài sản".
- Báo cáo phân tích cơ bản và báo cáo thị trường trái phiếu.
Thuật ngữ liên quan
- Điểm cơ bản (bps)
- Đấu giá trái phiếu
- Chênh lệch tín dụng
- Dòng tiền trú ẩn an toàn
- Giảm lạm phát
- Thuật ngữ tài chính
Câu hỏi thường gặp
Tapering có phải là tăng lãi suất không?
Không. Tapering là giảm lượng mua tài sản. Lãi suất điều hành là công cụ riêng.
Tapering và QT khác nhau thế nào?
Khi tapering, bảng cân đối vẫn tăng nhưng chậm lại. Khi QT, bảng cân đối thu hẹp.
Fed tapering là gì?
Là việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ giảm dần lượng mua trái phiếu trong chương trình QE.
Tapering có chắc làm USD tăng không?
Không chắc. Kết quả phụ thuộc vào kỳ vọng đã có sẵn trong giá và các yếu tố kinh tế khác.