Định nghĩa ngắn
Hợp đồng kỳ hạn (forward contract) là thỏa thuận riêng giữa bên mua và bên bán về việc trao đổi tài sản vào ngày trong tương lai, theo mức giá chốt ngay hôm nay.
Định nghĩa chặt chẽ hơn: forward là phái sinh giao dịch phi tập trung (OTC). Các bên tự thỏa thuận tài sản cơ sở, khối lượng, giá kỳ hạn và ngày đáo hạn. Khi ký, hợp đồng thường không đòi trả phí ban đầu. Toàn bộ lãi lỗ được thanh toán khi đáo hạn, bằng cách giao hàng thật hoặc trả phần chênh lệch bằng tiền (xem thanh toán tiền mặt và giao hàng).
Sẵn sàng thử trên tài khoản thật hoặc demo?
Liên kết đối tác · giao dịch có rủi ro thua lỗ cao
Ví dụ giả định
Doanh nghiệp nhập khẩu phải trả N đô la Mỹ vào ngày đáo hạn T. Để tránh rủi ro tỷ giá, doanh nghiệp ký forward với ngân hàng: mua N đô la tại tỷ giá kỳ hạn F.
Đến ngày T, tỷ giá giao ngay trên thị trường là S.
- Nếu S cao hơn F: doanh nghiệp vẫn mua theo F và tiết kiệm được (S − F) × N.
- Nếu S thấp hơn F: doanh nghiệp vẫn phải mua theo F và trả thêm (F − S) × N so với mua giao ngay.
Lãi lỗ của bên mua bằng (S − F) × N. Lãi lỗ của bên bán là con số ngược dấu. Forward không làm giảm chi phí. Nó chỉ cố định chi phí, bất kể tỷ giá đi theo hướng nào.
Trong forward tiền tệ, F thường được tính từ tỷ giá giao ngay cộng hoặc trừ điểm kỳ hạn. Phần cộng trừ này phản ánh chênh lệch lãi suất giữa đồng tiền định giá và đồng tiền cơ sở, theo nguyên tắc ngang giá lãi suất có bảo hiểm.
Forward và futures
| Tiêu chí | Forward | Futures |
|---|---|---|
| Nơi giao dịch | OTC, thỏa thuận riêng | Sàn tập trung |
| Điều khoản | Tùy chỉnh | Chuẩn hóa |
| Thanh toán lãi lỗ | Khi đáo hạn | Hằng ngày (mark-to-market) |
| Rủi ro đối tác | Do các bên tự chịu | Qua đối tác trung tâm |
| Thoát vị thế trước hạn | Phải thương lượng | Đóng lệnh trên sàn |
Chi tiết về futures có tại trang hợp đồng tương lai.
Thuật ngữ này xuất hiện ở đâu
- Báo cáo tài chính của doanh nghiệp và ngân hàng: mục "công cụ tài chính phái sinh" hoặc "giao dịch kỳ hạn ngoại tệ".
- Tin tức: "tỷ giá kỳ hạn", "thị trường NDF", "doanh nghiệp phòng ngừa tỷ giá".
- Nền tảng giao dịch: trên MetaTrader, CFD forex thông thường dựa trên giá giao ngay và tính phí swap qua đêm, không phải forward. Một số CFD dựa trên futures có ngày hết hạn.
Giao dịch CFD và forex có đòn bẩy có thể làm mất tiền rất nhanh. Xem thêm tại quản lý rủi ro.
Trường hợp đặc biệt
- NDF (non-deliverable forward): chỉ thanh toán phần chênh lệch bằng đồng tiền tự do chuyển đổi. Loại này phổ biến với các đồng tiền bị hạn chế chuyển đổi.
- FX swap: kết hợp giao dịch giao ngay với giao dịch forward theo chiều ngược lại.
- FRA (forward rate agreement): forward trên lãi suất thay vì trên tài sản.
- Rủi ro đối tác: vì không có sàn đứng giữa, bên có lãi phụ thuộc vào khả năng trả của đối tác. Vì vậy, ngân hàng thường yêu cầu hạn mức tín dụng hoặc tài sản thế chấp.
Thêm thuật ngữ liên quan: contango, backwardation, thuật ngữ tài chính.
Câu hỏi thường gặp
Hợp đồng forward có phí khi ký không?
Thường không có phí trả trước. Chi phí nằm trong giá kỳ hạn F và trong rủi ro lãi lỗ khi đáo hạn.
Có thể hủy forward trước hạn không?
Chỉ khi các bên đồng ý. Cách thường dùng là ký thêm forward ngược chiều hoặc thỏa thuận tất toán theo giá trị thị trường.
Giá kỳ hạn có phải là dự báo giá tương lai không?
Không. Giá kỳ hạn chủ yếu phản ánh giá giao ngay và chênh lệch lãi suất, không phải dự đoán thị trường.
Cá nhân có giao dịch forward được không?
Forward thường được ký giữa ngân hàng và doanh nghiệp có nhu cầu thực. Điều kiện cụ thể do từng ngân hàng quy định, bạn nên hỏi trực tiếp ngân hàng.