Định nghĩa ngắn
Rủi ro tỷ giá (currency risk, còn gọi là rủi ro ngoại hối) là khả năng giá trị tài sản, khoản nợ hoặc lãi lỗ của bạn thay đổi chỉ vì tỷ giá giữa các đồng tiền thay đổi.
Rủi ro này tồn tại khi tiền bạn dùng để tính toán khác với tiền mà tài sản hoặc kết quả giao dịch được ghi nhận.
Sẵn sàng thử trên tài khoản thật hoặc demo?
Liên kết đối tác · giao dịch có rủi ro thua lỗ cao
Định nghĩa chính xác hơn
Trong tài chính, rủi ro tỷ giá thường được chia thành các loại sau:
| Loại | Nội dung |
|---|---|
| Rủi ro giao dịch (transaction exposure) | Khoản thu hoặc chi bằng ngoại tệ đã chốt, nhưng được thanh toán sau. Tỷ giá có thể thay đổi trước ngày thanh toán. |
| Rủi ro chuyển đổi (translation exposure) | Tài sản và nợ bằng ngoại tệ phải quy đổi sang đồng tiền báo cáo khi lập báo cáo tài chính. |
| Rủi ro kinh tế (economic exposure) | Tỷ giá ảnh hưởng lâu dài tới dòng tiền và sức cạnh tranh, kể cả khi không có giao dịch ngoại tệ trực tiếp. |
Mức độ rủi ro phụ thuộc vào quy mô vị thế ngoại tệ ròng, xem thêm mức độ rủi ro Exposure.
Ví dụ giả định
Bạn chi tiêu bằng VND nhưng mở tài khoản giao dịch bằng USD.
- Bạn nạp tiền: VND được đổi sang USD theo tỷ giá lúc nạp.
- Sau một thời gian, số dư USD không đổi vì bạn không giao dịch.
- Trong thời gian đó, USD mất giá so với VND.
- Khi rút về, cùng số USD đó đổi được ít VND hơn lúc nạp.
Bạn bị lỗ tính bằng VND dù số dư USD không thay đổi. Phần lỗ này là rủi ro tỷ giá. Nếu USD tăng giá thì kết quả ngược lại.
Trường hợp thứ hai gặp trên nền tảng giao dịch: tài khoản bằng USD giao dịch cặp EUR/JPY. Lãi lỗ phát sinh bằng JPY rồi được quy đổi sang USD. Vì vậy biến động USD/JPY cũng làm thay đổi kết quả hiển thị. Muốn thử với số liệu cụ thể, bạn có thể dùng công cụ tính toán.
Thuật ngữ xuất hiện ở đâu
- Nền tảng giao dịch (MT4, MT5): lãi lỗ, ký quỹ và phí swap luôn hiển thị theo tiền tệ tài khoản. Khi bạn giao dịch công cụ bằng đồng tiền khác, nền tảng quy đổi theo tỷ giá hiện hành.
- Báo cáo tài chính doanh nghiệp: khoản mục "lãi/lỗ chênh lệch tỷ giá" trong doanh thu hoặc chi phí tài chính.
- Tin tức: bài về tỷ giá trung tâm do Ngân hàng Nhà nước công bố, về phá giá hoặc về áp lực lên VND.
Trường hợp biên
- Tiền neo tỷ giá: biến động hằng ngày có thể thấp, nhưng khi chế độ neo thay đổi thì tỷ giá có thể nhảy mạnh. Xem neo tỷ giá bò trườn.
- Phòng ngừa bằng hợp đồng kỳ hạn: chốt trước tỷ giá, đổi lại phải trả chi phí phản ánh qua điểm kỳ hạn và ngang giá lãi suất có bảo hiểm.
- Vị thế bù trừ: hai đồng tiền có tương quan cao có thể giảm rủi ro ròng, nhưng tương quan có thể thay đổi.
Giao dịch CFD và forex có đòn bẩy có thể làm bạn mất tiền rất nhanh. Rủi ro tỷ giá cộng thêm vào biến động của chính công cụ bạn giao dịch. Xem quản lý rủi ro.
Thuật ngữ liên quan
Câu hỏi thường gặp
Rủi ro tỷ giá và rủi ro ngoại hối có khác nhau không?
Không. Đây là hai tên gọi của cùng khái niệm currency risk.
Không giao dịch forex thì có chịu rủi ro tỷ giá không?
Có thể có. Bạn vẫn chịu rủi ro này nếu giữ tiền gửi, nợ vay hoặc tài sản bằng ngoại tệ, hoặc nhận thu nhập bằng ngoại tệ.
Chọn tiền tệ tài khoản trùng với đồng tiền chi tiêu có loại bỏ rủi ro không?
Chỉ loại bỏ phần quy đổi khi nạp và rút. Nếu công cụ giao dịch được định giá bằng đồng tiền khác, kết quả vẫn chịu ảnh hưởng của tỷ giá.
Phòng ngừa rủi ro tỷ giá có miễn phí không?
Không. Các công cụ phòng ngừa đều có chi phí, như điểm kỳ hạn, spread hoặc phí swap.