Chỉ số USD (DXY): đo gì, gồm những gì và hạn chế ở đâu

DXY là gì

DXY, còn gọi là dollar index, chỉ số đô la Mỹ hay chỉ số USD, đo giá trị của đồng đô la Mỹ so với một rổ ngoại tệ của các nền kinh tế phát triển. Khi DXY tăng, USD mạnh lên so với rổ tiền đó. Khi DXY giảm, USD yếu đi.

DXY không phải tỷ giá của một cặp tiền. Đây là con số tổng hợp từ nhiều tỷ giá cùng lúc. Chỉ số do ICE (Intercontinental Exchange) tính và công bố, và có hợp đồng tương lai giao dịch trên sàn ICE.

Chỉ số có một mức gốc được cố định từ khi ra đời. Giá trị hiện tại cho biết USD đang mạnh hơn hay yếu hơn so với rổ tiền tại thời điểm gốc đó. Bản thân con số này không cho biết USD "đắt" hay "rẻ" về mặt kinh tế.

Rổ tiền tệ và tỷ trọng

Rổ DXY gồm các đồng tiền dưới đây. Bảng xếp theo tỷ trọng từ lớn đến nhỏ:

Tỷ trọng của rổ được cố định và rất hiếm khi thay đổi. Lần điều chỉnh đáng kể duy nhất là khi euro thay thế các đồng tiền quốc gia cũ của châu Âu từng nằm trong rổ. Tỷ trọng chính xác do ICE công bố trong tài liệu phương pháp tính của chỉ số. Trang này không nêu con số cụ thể ngoài nguồn chính thức.

DXY được tính như thế nào

DXY là trung bình nhân có trọng số của tỷ giá USD so với từng đồng tiền trong rổ. Có vài điểm kỹ thuật cần biết:

• Với JPY, CAD, SEK và CHF, tỷ giá được yết theo dạng USD/xxx (ví dụ USDJPY). USDJPY tăng thì DXY có xu hướng tăng.
• Với EUR và GBP, cặp được yết theo dạng xxx/USD (EURUSD, GBPUSD). Vì vậy các cặp này đi vào công thức theo chiều ngược: EURUSD tăng thì DXY giảm.
• Do euro chiếm tỷ trọng lớn nhất, biểu đồ DXY thường gần như là hình ảnh ngược của EURUSD.

Với người mới: "pip" là bước giá nhỏ nhất thường dùng của một cặp tiền. DXY không đo bằng pip của từng cặp. Chỉ số được biểu diễn bằng điểm. Muốn biết một biến động của cặp tiền tương ứng với bao nhiêu tiền trên tài khoản, hãy dùng các công cụ trong mục Công cụ tính toán.

DXY đo gì và không đo gì

DXY phản ánh tốt sức mạnh của USD so với châu Âu, Nhật Bản và một số nước phát triển. Chỉ số không phản ánh đầy đủ vị thế của USD trên thế giới. Đây là các hạn chế chính:

• Nghiêng nặng về euro. Biến động của DXY phần lớn là biến động của EURUSD. Tin từ ECB có thể làm DXY dịch chuyển dù không có tin gì từ Mỹ.
• Thiếu các đối tác thương mại lớn. Rổ không có nhân dân tệ, peso Mexico, won Hàn Quốc hay các đồng tiền châu Á mới nổi, trong đó có VND.
• Tỷ trọng cũ. Rổ không được cập nhật theo cơ cấu thương mại hiện nay của Mỹ.
• Không phải chỉ số theo thương mại. Fed công bố chỉ số đô la theo tỷ trọng thương mại với rổ rộng hơn. Hai loại chỉ số có thể cho tín hiệu khác nhau trong cùng một giai đoạn.

Với người ở Việt Nam, DXY không trực tiếp cho biết tỷ giá USD/VND. Tỷ giá USD/VND được điều hành theo cơ chế riêng, xem Tỷ giá trung tâm và Chế độ tỷ giá.

Cơ chế: điều gì làm DXY dịch chuyển

DXY phản ứng với những gì làm thay đổi chênh lệch giữa Mỹ và các nền kinh tế trong rổ, chủ yếu là khu vực euro và Nhật Bản:

• Lãi suất và kỳ vọng lãi suất. Quyết định của Fed tại cuộc họp FOMC, biểu đồ dot plot và giọng điệu hawkish hay dovish tác động đến lợi suất trái phiếu Mỹ. Xem thêm Lãi suất và tiền tệ và Lợi suất trái phiếu và tỷ giá.
• Dữ liệu vĩ mô Mỹ. NFP, CPI, PCE, GDP và PMI thay đổi kỳ vọng về chính sách của Fed.
• Chính sách của ECB và BoJ. Vì EUR và JPY chiếm phần lớn rổ, quyết định của ECB và BoJ có sức nặng gần bằng quyết định của Fed.
• Tâm lý rủi ro. Trong giai đoạn risk-off, USD thường được tìm đến như một tài sản trú ẩn. JPY và CHF trong rổ cũng có vai trò này, nên kết quả trên DXY không phải lúc nào cũng rõ ràng.

Phản ứng thường thấy của thị trường

Theo mô hình thường được mô tả, dữ liệu Mỹ tốt hơn kỳ vọng hoặc tín hiệu Fed cứng rắn hơn thì DXY thường tăng. Trường hợp ngược lại thì DXY thường giảm. Điều quan trọng là mức chênh so với kỳ vọng, không phải bản thân con số. Xem Tin kỳ vọng và bất ngờ.

Đây chỉ là xu hướng thường gặp, không phải quy luật. Thị trường có thể phản ứng ngược chiều, đảo chiều nhanh hoặc biến động mạnh ngay sau khi tin ra. Ngày giờ công bố của các sự kiện cần lấy từ lịch chính thức: lịch họp của Fed trên trang của Fed, lịch công bố của các cơ quan thống kê Mỹ. Cách đọc lịch có trong bài Cách đọc lịch kinh tế.

DXY và vàng

Vàng (XAUUSD) được định giá bằng USD. Vì vậy USD mạnh lên thường gây áp lực lên giá vàng tính bằng USD, và ngược lại. Mối quan hệ nghịch chiều giữa DXY và vàng là điều thường thấy.

Mối quan hệ này không ổn định. Có những giai đoạn cả USD và vàng cùng tăng, ví dụ khi thị trường lo ngại rủi ro và tìm đến cả hai loại tài sản trú ẩn. Lãi suất thực, nhu cầu của ngân hàng trung ương và rủi ro địa chính trị cũng tác động đến vàng. Chi tiết có trong bài Điều gì tác động giá vàng.

Dùng DXY trong phân tích

• Dùng DXY như bối cảnh để biết biến động đến từ USD hay từ đồng tiền đối diện. Ví dụ: EURUSD giảm trong khi USDJPY và GBPUSD đứng yên có thể là câu chuyện của euro, không phải của USD.
• Đặt DXY cạnh các chỉ báo khác như lợi suất trái phiếu Mỹ và chỉ số đô la theo thương mại của Fed.
• Không coi DXY là tín hiệu mua hay bán. Đây là chỉ số mô tả, không phải lời khuyên.

Giao dịch CFD và forex có đòn bẩy có thể làm mất tiền rất nhanh, kể cả khi phân tích đúng hướng chung. Tìm hiểu thêm ở Quản lý rủi ro và Phân tích cơ bản.

Câu hỏi thường gặp

DXY là gì, nói ngắn gọn?

Đây là chỉ số đo giá trị USD so với một rổ ngoại tệ của các nước phát triển, gồm EUR, JPY, GBP, CAD, SEK và CHF. ICE tính và công bố chỉ số này.

Vì sao DXY gần như ngược với EURUSD?

Vì euro chiếm tỷ trọng lớn nhất trong rổ và đi vào công thức theo chiều ngược. EURUSD tăng thì DXY thường giảm.

DXY có phản ánh tỷ giá USD/VND không?

Không trực tiếp. VND không có trong rổ, và tỷ giá USD/VND được điều hành theo cơ chế riêng. Xem Tỷ giá trung tâm.

DXY tăng thì vàng có luôn giảm không?

Không. Hai tài sản thường đi ngược chiều nhau, nhưng có những giai đoạn chúng cùng tăng hoặc cùng giảm.

Lấy dữ liệu và lịch sự kiện ở đâu?

Dữ liệu chỉ số lấy từ ICE. Ngày giờ sự kiện lấy từ lịch chính thức của Fed và các cơ quan thống kê Mỹ. Trang này không đưa số liệu ngoài các nguồn chính thức đó.