Chỉ số VIX là gì: chỉ số sợ hãi của thị trường

Định nghĩa ngắn

Chỉ số VIX (VIX volatility index, hay VIX index) là mức biến động mà thị trường kỳ vọng cho chỉ số S&P 500 trong thời gian ngắn sắp tới, được tính từ giá các quyền chọn trên chỉ số này.

Báo chí hay gọi VIX là "chỉ số sợ hãi". Khi nhà đầu tư lo ngại, họ mua quyền chọn bán để phòng vệ. Giá quyền chọn tăng thì VIX tăng.

Định nghĩa chính xác hơn

VIX do sàn Cboe tính và công bố liên tục trong phiên.
Đầu vào là giá của nhiều quyền chọn mua và quyền chọn bán ngoài tiền trên S&P 500, ở nhiều mức giá thực hiện. Xem thêm quyền chọn mua.
Phương pháp không dựa vào một mô hình định giá cụ thể. Cboe nội suy giữa các kỳ đáo hạn để có một kỳ hạn ngắn cố định. Kỳ hạn chuẩn và công thức đầy đủ nằm trong tài liệu đặc tả của Cboe.
Kết quả là độ lệch chuẩn kỳ vọng, quy theo năm và biểu diễn dưới dạng phần trăm. Xem biến động quy năm.

VIX đo biến động kỳ vọng (implied volatility), không phải biến động đã xảy ra trong quá khứ. Hai đại lượng này có thể khác nhau nhiều.

Ví dụ giả định

Giả sử một ngày có tin bất ngờ về lãi suất. Nhà đầu tư lo thị trường sẽ dao động mạnh nên mua quyền chọn bán S&P 500 để phòng vệ. Giá các quyền chọn này tăng, nên VIX tăng rõ so với hôm trước.

Ý nghĩa: thị trường đang trả giá cao hơn cho bảo hiểm. VIX không cho biết S&P 500 sẽ lên hay xuống. Nó chỉ cho biết biên độ dao động kỳ vọng lớn hơn.

Muốn quy biến động theo năm về một khoảng thời gian ngắn hơn, ta nhân với căn của tỷ lệ thời gian. Bạn có thể tham khảo các công cụ ở trang Công cụ tính toán.

Bạn gặp VIX ở đâu

Tin tức tài chính: các cụm như "chỉ số sợ hãi tăng vọt" thường xuất hiện khi thị trường giảm mạnh. Xem thêm dòng tiền trú ẩn an toàn.
Báo cáo thị trường: VIX hay được đặt cạnh S&P 500, lợi suất trái phiếu và giá vàng.
Nền tảng giao dịch: một số nhà cung cấp có hợp đồng tương lai VIX hoặc CFD theo dõi các hợp đồng đó. Tên mã và điều kiện khác nhau tùy nơi, bạn cần kiểm tra trong danh sách sản phẩm của nền tảng mình dùng.

Trường hợp đặc biệt

Không giao dịch trực tiếp được. VIX là một con số được tính ra. Sản phẩm trên thị trường dựa vào hợp đồng tương lai VIX hoặc ETN.
Contango và roll. Hợp đồng tương lai VIX thường ở trạng thái contango. Khi giữ vị thế lâu, việc roll hợp đồng có thể làm giá trị giảm dần, kể cả khi VIX đứng yên. Khi thị trường căng thẳng, đường cong có thể chuyển sang backwardation.
Không theo kịp chỉ số gốc. Giá hợp đồng front month có thể khác xa giá VIX giao ngay.
Có xu hướng quay về mức trung bình. VIX có thể tăng vọt rất nhanh khi có sự kiện bất ngờ. Xem fat tails và tail risk và thiên nga đen.
Không phải lúc nào cũng ngược chiều thị trường. VIX thường tăng khi cổ phiếu giảm, nhưng cũng có lúc cả hai cùng tăng.

Sản phẩm liên quan đến VIX thường dùng đòn bẩy và biến động rất mạnh. Giao dịch CFD có đòn bẩy có thể làm mất tiền nhanh. Đọc thêm Quản lý rủi ro.

Thuật ngữ liên quan

Câu hỏi thường gặp

Chỉ số VIX là gì, nói ngắn gọn?

Đó là mức biến động kỳ vọng của S&P 500 trong thời gian ngắn sắp tới, được suy ra từ giá quyền chọn.

Vì sao VIX được gọi là chỉ số sợ hãi?

Vì VIX thường tăng khi nhà đầu tư lo ngại và tìm cách phòng vệ bằng quyền chọn.

VIX cao có nghĩa là thị trường sắp giảm không?

Không. VIX chỉ phản ánh biên độ dao động kỳ vọng, không phản ánh hướng đi của giá.

Có thể mua trực tiếp VIX không?

Không. Thị trường chỉ có các sản phẩm dựa trên hợp đồng tương lai VIX, và các sản phẩm này có rủi ro riêng như contango và chi phí roll.

VIX khác biến động lịch sử thế nào?

VIX nhìn về phía trước, dựa trên giá quyền chọn. Biến động lịch sử được tính từ giá đã xảy ra.

Chỉ số VIX (VIX volatility index) là gì?